Trung Quốc là quốc gia duy nhất trên thế giới có nền văn minh cổ đã liên tục trải qua trên 5000 năm. Văn hóa Thần truyền bắt nguồn từ xa xưa với 5000 năm lịch sử khiến mỗi người dân Trung Quốc đều cảm thấy tự hào, vì nó là linh hồn của dân tộc Trung Hoa. Dân tộc Trung Hoa tuy đã trải quan nhiều lần bị xâm lược và đại nạn trong lịch sử, nhưng văn hóa truyền thống dân tộc vẫn luôn cho thấy khả năng dung hòa và sức sống vô cùng lớn, hơn nữa tinh hoa văn hóa dân tộc Trung Hoa vẫn đời đời tương truyền bền vững.

Tư tưởng “ Thiên nhân hợp nhất” trong văn hóa Thần truyền 5000 năm. (pixabay.com)

Tư tưởng “Thiên nhân hợp nhất” của Đạo gia trong văn hóa thần truyền 5000 năm đại diện cho vũ trụ quan của tổ tiên dân tộc Trung Hoa; “Ác thiện có báo” được đúc kết qua đời sống thường ngày trong xã hội; “Kỷ sở bất nhục, vật thi ư nhân” (tức điều mình không muốn thì đừng làm với người khác) là đạo đức tối thiểu làm người của nhân dân Trung Hoa; “Trung, Hiếu, Tiết, Nghĩa” là tiêu chuẩn sống trên đời của dân tộc Trung Hoa; Tư tưởng “Nhân, Nghĩa, Lễ, Trí, Tín” của Nho giáo đã trở thành nền tảng đạo đức trong xã hội và con người.

Nền văn hóa truyền thống đã thể hiện những ưu điểm như sự thành thật, lương thiện, hòa vi quý, bao dung. Từ bài vị: “Thiên địa quân thân sư”, có thể thấy được nội hàm văn hóa ăn sâu vào tiềm thức như kính thần (kính trời đất), trọng xã tắc (trung với vua), trọng gia đình (coi trọng người thân), tôn sư trọng đạo của bách tính. Điều mà nền văn hóa Trung Hoa theo đuổi đó là sự hài hòa giữa trời và con người, coi trọng sự tu dưỡng cá nhân, lấy tín ngưỡng tu luyện cơ bản là Nho (Nho giáo), Thích (Đạo phật), Đạo (Đạo giáo). Vậy nên có thể bao dung các dân tộc, có thể phát triển nền văn hóa của các dân tộc, cũng có thể bảo vệ duy trì đạo đức của mọi người. Từ đó mang lại sức mạnh chính đáng và tin cậy cho con người.

Sức mạnh văn hóa truyền thống mấy nghìn năm mang đến sự phồn vinh hưng thịnh cho dân tộc và quốc gia. Không giống với sự bó buộc chặt chẽ mang tính cương trong pháp luật, sự bó buộc trong văn hóa lại mang tính nhu. Pháp luật nghiêng về việc trừng phạt sau khi phạm tội, còn văn hóa thường có thể nâng cao đạo đức, phòng tránh phạm tội. Giá trị quan về luân lý của một xã hội, một dân tộc, một quốc gia thường được phản ánh cụ thể thông qua văn hóa.

Chúng ta đều biết rằng trong lịch sử dân tộc Trung Hoa thì văn hóa truyền thống đạt đến thời kỳ hưng thịnh nhất ở triều nhà Đường, cũng là thời kỳ hưng thịnh nhất về sức mạnh của đất nước dân tộc Trung Hoa, khả năng về khoa học trong triều nhà Đường cũng đi đầu trên thế giới. Lúc bấy giờ các khu vực Châu Âu, Trung Đông, Đông Nam Á đều phái người đến Trường An để học hỏi văn hóa triều nhà Đường. Lúc đó các nước xung quanh đều coi nhà Đường là mẫu quốc.

Sau thời nhà Tần, Trung Quốc thường bị các dân tộc thiểu số chiếm lĩnh bao gồm Tùy, Đường , Nguyên, Thanh và các triều đại dân tộc thiểu số khác. Nhưng những dân tộc thiểu số này hầu hết đều bị Hán hóa, do đó chúng ta có thể thấy khả năng bao dung và đồng hóa vô cùng lớn của văn hóa truyền thống. Khổng Tử từng nói: “Cố viễn nhân bất phục, tắc tu văn đức dĩ lai chi” (tạm dịch: Nếu biết người nơi xa (láng giềng) không quy phục thì phải biết sửa văn đức của mình làm cho họ phục mà đến).

Vậy nếu văn hóa truyền thống của một dân tộc bị phá hỏng thì dân tộc đó sẽ mất đi những gì? Nếu một chính phủ có tổ chức, có kế hoạch, có hệ thống, hơn nữa dùng phương thức bạo lực để hủy hoại triệt để văn hóa truyền thống dân tộc thì linh hồn dân tộc Trung Hoa sẽ mất đi, đạo đức và luân lý dân tộc cũng đi xuống. Ở Trung Quốc Đại Lục hiện nay đã rất khó có thể thấy được cái gọi là “Kỷ sở bất nhục, vật thi ư nhân”, “Trung, Hiếu, Tiết, Nghĩa” và “Nhân, Nghĩa, Lễ, Trí, Tín”.

Minh Tâm

Xem thêm: